Przynależność administracyjna od 1742 roku

Poniższe zestawienie prezentuje przynależność administracyjną miasta Mikołowa oraz jego obecnych sołectw i dzielnicy Kamionka w poszczególnych okresach – od 1742 roku (przejęcie Śląska przez Królestwo Prus) aż po dzień dzisiejszy.

Wykaz obejmuje kolejno: miasto MIKOŁÓW w jego historycznych granicach (wraz z Podfarzem), a także wsie: BUJAKÓW, BOROWĄ WIEŚ, KAMIONKĘ, MOKRE, PANIOWY oraz ŚMIŁOWICE.

Nazwy jednostek zapisano tutaj w formie oryginalnej, natomiast w kwadratowych nawiasach podano polską nazwę stolicy (siedziby) danej jednostki administracyjnej. Przyjęte przedziały chronologiczne wskazują lata, w których następowały zmiany administracyjne (daty roczne).

MIKOŁÓW

1742-1808

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Kamera: Kriegs- und Domänenkammer Breslau [Wrocław]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Stadt Nicolai O.S.

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami pruskimi. Mikołów na ponad 200 lat trafia do nowo utworzonego w 1743 roku powiatu pszczyńskiego, obejmującego obszar Wolnego Państwa Stanowego Pszczyna, państwa stanowego Wodzisław oraz pruską część państwa stanowego Bogumin.

1808-1816

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Breslau [Wrocław]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Stadt Nicolai O.S.

Zakres zmian: W ramach reform administracyjnych Prus dotychczasowe kamery wojenno-dominialne przemianowano na regencje, a ich okręgi na okręgi regencyjne. Mikołów trafia do regencji wrocławskiej z siedzibą we Wrocławiu.

1816-1871

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Stadt Nicolai O.S.

Zakres zmian: Kompleksowa reforma podziału administracyjnego kraju z 1815 roku, wprowadzona w życie w 1816 roku i obejmująca m.in. reorganizację prowincji i nowy podział na regencje. Mikołów trafia do nowo utworzonej regencji opolskiej z siedzibą w Opolu.

1871-1918

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Stadt Nicolai O.S.

Zakres zmian: Zmiana ustroju państwa, utworzenie Rzeszy Niemieckiej z królem pruskim w roli cesarza niemieckiego. Królestwo Prus staje się jednym z krajów związkowych Rzeszy.

1918-1919

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Freistaat Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Stadt Nicolai O.S.

Zakres zmian: Zmiana ustroju państwa, przekształcenie dotychczasowej II Rzeszy Niemieckiej (monarchia) w Republikę Weimarską. Zmieniły się także ustrój i nazwa Prus. Oficjalna nazwa państwa niemieckiego pozostała jednak niezmieniona.

1919-1922

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Freistaat Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Oberschlesien [Opole]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Stadt Nicolai O.S.

Zakres zmian: Podział dotychczasowej prowincji śląskiej na dwie części: górno- i dolnośląską. Mikołów trafia do prowincji górnośląskiej z siedzibą w Opolu.

1922-1939

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Śląskie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Status: Miasto Mikołów

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami polskimi. Nazwę miasta zapisywano czasem z przymiotnikiem „Śląski”.

1939-1941

  • Państwo: Großdeutsches Reich [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Kattowitz [Katowice]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Stadt Nikolai O.S.

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami niemieckimi. Nazwa Großdeutsches Reich była powszechnie stosowana od 1938 roku, a w 1943 roku stała się oficjalnie obowiązującą nazwą państwa. W odróżnieniu od sytuacji sprzed 1922 roku, nazwa miasta zapisywana jest wyłącznie w formie Nikolai (przez „k” zamiast „c”).

1941-1945

  • Państwo: Großdeutsches Reich [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Oberschlesien [Katowice]
  • Regencja: Regierungsbezirk Kattowitz [Katowice]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Stadt Nikolai O.S.

Zakres zmian: Ponowny podział scalonej w 1938 roku prowincji śląskiej na dwie części. Mikołów trafia do prowincji górnośląskiej, tym razem z siedzibą w Katowicach, a nie w Opolu.

1945-1950

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Śląsko-Dąbrowskie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Status: Miasto Mikołów

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami polskimi. Nazwa „województwo śląsko-dąbrowskie” była powszechnie stosowana przez ówczesną administrację, choć jej formalny status prawny pozostaje przedmiotem dyskusji historyków.

1950-1952

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Status: Miasto Mikołów

Zakres zmian: Kompleksowa reforma podziału administracyjnego kraju, obejmująca m.in. nową mapę województw. Mikołów trafia do województwa katowickiego z siedzibą w Katowicach.

1952-1953

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Status: Miasto Mikołów

Zakres zmian: Zmiana ustroju i nazwy państwa.

1953-1954

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Stalinogrodzkie [Stalinogród]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Status: Miasto Mikołów

Zakres zmian: Zmiana nazwy województwa, wynikająca z przemianowania miasta Katowice na Stalinogród.

1954-1956

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Stalinogrodzkie [Stalinogród]
  • Powiat: Powiat Tyski [Tychy]
  • Status: Miasto Mikołów

Zakres zmian: Podział powiatu pszczyńskiego na dwie części. Mikołów trafia do nowo utworzonego powiatu tyskiego z siedzibą w Tychach.

1956-1975

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Tyski [Tychy]
  • Status: Miasto Mikołów

Zakres zmian: Zmiana nazwy województwa, wynikająca z przemianowania Stalinogrodu z powrotem na Katowice.

1975-1989

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Status: Miasto Mikołów

Zakres zmian: Kompleksowa reforma podziału administracyjnego kraju, obejmująca m.in. nową mapę województw oraz zniesienie powiatów. Mikołów trafia do okrojonego województwa katowickiego, a w skład miasta wchodzi także kilka wsi przyłączonych do Mikołowa na prawach sołectwa.

1990-1998

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Status: Miasto Mikołów

Zakres zmian: Zmiana ustroju i nazwy państwa.

1999-Nadal

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Śląskie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Mikołowski [Mikołów]
  • Status: Miasto Mikołów

Zakres zmian: Kompleksowa reforma podziału administracyjnego kraju, obejmująca m.in. nową mapę województw oraz przywrócenie powiatów. Mikołów trafia do nowo utworzonego powiatu mikołowskiego z siedzibą w Mikołowie.

BOROWA WIEŚ

1742-1808

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Kamera: Kriegs- und Domänenkammer Breslau [Wrocław]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Neudorf

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami pruskimi. Gmina jednostkowa Borowa Wieś na ponad 200 lat trafia do nowo utworzonego w 1743 roku powiatu pszczyńskiego, obejmującego obszar Wolnego Państwa Stanowego Pszczyna, państwa stanowego Wodzisław oraz pruską część państwa stanowego Bogumin. Nazwę gminy zapisywano wówczas jako Neudorf, czasem także jako Bor-Neudorf lub Neudorf-Bor.

1808-1816

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Breslau [Wrocław]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Neudorf

Zakres zmian: W ramach reform administracyjnych Prus dotychczasowe kamery wojenno-dominialne przemianowano na regencje, a ich okręgi na okręgi regencyjne. Borowa Wieś trafia do regencji wrocławskiej z siedzibą we Wrocławiu.

1816-1871

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Neudorf

Zakres zmian: Kompleksowa reforma podziału administracyjnego kraju z 1815 roku, wprowadzona w życie w 1816 roku i obejmująca m.in. reorganizację prowincji i nowy podział na regencje. Borowa Wieś trafia do nowo utworzonej regencji opolskiej z siedzibą w Opolu.

1871-1918

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Neudorf

Zakres zmian: Zmiana ustroju państwa, utworzenie Rzeszy Niemieckiej z królem pruskim w roli cesarza niemieckiego. Królestwo Prus staje się jednym z krajów związkowych Rzeszy.

1918-1919

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Freistaat Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Neudorf

Zakres zmian: Zmiana ustroju państwa, przekształcenie dotychczasowej II Rzeszy Niemieckiej (monarchia) w Republikę Weimarską. Zmieniły się także ustrój i nazwa Prus. Oficjalna nazwa państwa niemieckiego pozostała jednak niezmieniona.

1919-1922

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Freistaat Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Oberschlesien [Opole]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Neudorf

Zakres zmian: Podział dotychczasowej prowincji śląskiej na dwie części: górno- i dolnośląską. Borowa Wieś trafia do prowincji górnośląskiej z siedzibą w Opolu.

1922-1939

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Śląskie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Status: Gmina Borowa Wieś

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami polskimi. W województwie śląskim zachowano dotychczasowy system gmin jednostkowych, choć w pozostałych częściach kraju funkcjonowały już gminy zbiorcze.

1939-1941

  • Państwo: Großdeutsches Reich [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Kattowitz [Katowice]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Bor-Neudorf

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami niemieckimi. Nazwa Großdeutsches Reich była powszechnie stosowana od 1938 roku, a w 1943 roku stała się oficjalnie obowiązującą nazwą państwa. Nazwę gminy zapisywano wówczas jako Neudorf, czasem także jako Bor-Neudorf lub Neudorf-Bor.

1941-1945

  • Państwo: Großdeutsches Reich [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Oberschlesien [Katowice]
  • Regencja: Regierungsbezirk Kattowitz [Katowice]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Bor-Neudorf

Zakres zmian: Ponowny podział scalonej w 1938 roku prowincji śląskiej na dwie części. Borowa Wieś trafia do prowincji górnośląskiej, tym razem z siedzibą w Katowicach, a nie w Opolu.

1945-1950

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Śląsko-Dąbrowskie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Gmina: Gmina Śmiłowice [Śmiłowice]
  • Status: Gromada Borowa Wieś

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami polskimi. Nazwa „województwo śląsko-dąbrowskie” była powszechnie stosowana przez ówczesną administrację, choć jej formalny status prawny pozostaje przedmiotem dyskusji historyków. Gminy jednostkowe na Górnym Śląsku zastąpiono gminami zbiorczymi, w skład których wchodziło po kilka wsi zwanych gromadami – Borowa Wieś trafia do gminy Śmiłowice, w skład której weszły również gromady: Śmiłowice, Mokre, Paniowy i Stara Kuźnia.

1950-1952

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Gmina: Gmina Śmiłowice [Śmiłowice]
  • Status: Gromada Borowa Wieś

Zakres zmian: Kompleksowa reforma podziału administracyjnego kraju, obejmująca m.in. nową mapę województw. Borowa Wieś trafia do województwa katowickiego z siedzibą w Katowicach.

1952-1953

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Gmina: Gmina Śmiłowice [Śmiłowice]
  • Status: Gromada Borowa Wieś

Zakres zmian: Zmiana ustroju i nazwy państwa.

1953-1954

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Stalinogrodzkie [Stalinogród]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Gmina: Gmina Śmiłowice [Śmiłowice]
  • Status: Gromada Borowa Wieś

Zakres zmian: Zmiana nazwy województwa, wynikająca z przemianowania miasta Katowice na Stalinogród.

1954-1956

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Stalinogrodzkie [Stalinogród]
  • Powiat: Powiat Tyski [Tychy]
  • Gromada: Gromada Borowa Wieś [Borowa Wieś]
  • Status: Wieś Borowa Wieś

Zakres zmian: Podział powiatu pszczyńskiego na dwie części i utworzenie powiatu tyskiego. W ramach szerszej reformy zniesiono również wszystkie gminy zbiorcze, zastępując je znacznie mniejszymi jednostkami, które nazwano gromadami. Borowa Wieś trafia do nowo utworzonego powiatu tyskiego z siedzibą w Tychach, stając się zarazem siedzibą gromady, do której należały również Paniowy i Śmiłowice.

1956-1972

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Tyski [Tychy]
  • Gromada: Gromada Borowa Wieś [Borowa Wieś]
  • Status: Wieś Borowa Wieś

Zakres zmian: Zmiana nazwy województwa, wynikająca z przemianowania Stalinogrodu z powrotem na Katowice.

1973-1975

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Tyski [Tychy]
  • Gmina: Gmina Mokre [Mokre]
  • Status: Sołectwo Borowa Wieś

Zakres zmian: Dotychczasowe gromady, które okazały się zbyt małe i niewydolne ekonomicznie, zostały zniesione, a w ich miejsce przywrócono znacznie większe obszarowo gminy zbiorcze, obejmujące po kilka wsi. Borowa Wieś trafia do gminy Mokre, w skład której weszły również sołectwa: Mokre, Paniowy i Śmiłowice.

W 1975 roku niezależna gmina Mokre została zniesiona, a wszystkie cztery wsie, które wchodziły w jej skład, przyłączono do miasta Mikołów na prawach sołectwa. Od tego momentu przynależność administracyjna Borowej Wsi jest identyczna z przynależnością Mikołowa.

BUJAKÓW

1742-1808

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Kamera: Kriegs- und Domänenkammer Breslau [Wrocław]
  • Powiat: Kreis Beuthen [Bytom]
  • Status: Gemeinde Bujakow

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami pruskimi. Gmina jednostkowa Bujaków trafia do nowo utworzonego w 1743 roku powiatu bytomskiego, którego obszar odpowiadał początkowo terytorium Wolnego Państwa Stanowego Bytom.

1808-1816

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Breslau [Wrocław]
  • Powiat: Kreis Beuthen [Bytom]
  • Status: Gemeinde Bujakow

Zakres zmian: W ramach reform administracyjnych Prus dotychczasowe kamery wojenno-dominialne przemianowano na regencje, a ich okręgi na okręgi regencyjne. Bujaków trafia do regencji wrocławskiej z siedzibą we Wrocławiu.

1816-1871

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Beuthen [Bytom]
  • Status: Gemeinde Bujakow

Zakres zmian: Kompleksowa reforma podziału administracyjnego kraju z 1815 roku, wprowadzona w życie w 1816 roku i obejmująca m.in. reorganizację prowincji i nowy podział na regencje. Bujaków trafia do nowo utworzonej regencji opolskiej z siedzibą w Opolu.

1871-1873

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Beuthen [Bytom]
  • Status: Gemeinde Bujakow

Zakres zmian: Zmiana ustroju państwa, utworzenie Rzeszy Niemieckiej z królem pruskim w roli cesarza niemieckiego. Królestwo Prus staje się jednym z krajów związkowych Rzeszy.

1873-1915

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Zabrze [Stare Zabrze]
  • Status: Gemeinde Bujakow

Zakres zmian: Podział powiatu bytomskiego na cztery mniejsze powiaty: bytomski, katowicki, tarnogórski i zabrski. Bujaków trafia do powiatu zabrskiego z siedzibą w Starym Zabrzu, a od 1905 roku w Zabrzu.

1915-1918

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Hindenburg O.S. [Zabrze]
  • Status: Gemeinde Bujakow

Zakres zmian: Zmiana nazwy powiatu, wynikająca z przemianowania Zabrza na Hindenburg O.S.

1918-1919

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Freistaat Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Hindenburg O.S. [Zabrze]
  • Status: Gemeinde Bujakow

Zakres zmian: Zmiana ustroju państwa, przekształcenie dotychczasowej II Rzeszy Niemieckiej (monarchia) w Republikę Weimarską. Zmieniły się także ustrój i nazwa Prus. Oficjalna nazwa państwa niemieckiego pozostała jednak niezmieniona.

1919-1922

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Freistaat Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Oberschlesien [Opole]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Hindenburg O.S. [Zabrze]
  • Status: Gemeinde Bujakow

Zakres zmian: Podział dotychczasowej prowincji śląskiej na dwie części: górno- i dolnośląską. Bujaków trafia do prowincji górnośląskiej z siedzibą w Opolu.

1922-1924

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Śląskie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Rudzki [Ruda]
  • Status: Gmina Bujaków

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami polskimi. W województwie śląskim zachowano dotychczasowy system gmin jednostkowych, choć w pozostałych częściach kraju funkcjonowały już gminy zbiorcze. Bujaków trafia do nowo utworzonego powiatu rudzkiego z siedzibą w Rudzie (obecnie dzielnica Rudy Śląskiej).

1924-1939

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Śląskie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Rybnicki [Rybnik]
  • Status: Gmina Bujaków

Zakres zmian: Zniesienie i parcelacja dotychczasowego powiatu rudzkiego. Bujaków trafia do powiatu rybnickiego z siedzibą w Rybniku.

1939-1941

  • Państwo: Großdeutsches Reich [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Kattowitz [Katowice]
  • Powiat: Kreis Rybnik [Rybnik]
  • Status: Gemeinde Bujakow

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami niemieckimi. Nazwa Großdeutsches Reich była powszechnie stosowana od 1938 roku, a w 1943 roku stała się oficjalnie obowiązującą nazwą państwa.

1941-1945

  • Państwo: Großdeutsches Reich [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Oberschlesien [Katowice]
  • Regencja: Regierungsbezirk Kattowitz [Katowice]
  • Powiat: Kreis Rybnik [Rybnik]
  • Status: Gemeinde Bujakow

Zakres zmian: Ponowny podział scalonej w 1938 roku prowincji śląskiej na dwie części. Bujaków trafia do prowincji górnośląskiej, tym razem z siedzibą w Katowicach, a nie w Opolu.

1945-1950

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Śląsko-Dąbrowskie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Rybnicki [Rybnik]
  • Gmina: Gmina Chudów [Chudów]
  • Status: Gromada Bujaków

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami polskimi. Nazwa „województwo śląsko-dąbrowskie” była powszechnie stosowana przez ówczesną administrację, choć jej formalny status prawny pozostaje przedmiotem dyskusji historyków. Gminy jednostkowe na Górnym Śląsku zastąpiono gminami zbiorczymi, w skład których wchodziło po kilka wsi zwanych gromadami – Bujaków trafia do gminy Chudów, w skład której weszły również gromady: Chudów, Gierałtowice, Paniówki i Przyszowice.

1950-1952

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Rybnicki [Rybnik]
  • Gmina: Gmina Chudów [Chudów]
  • Status: Gromada Bujaków

Zakres zmian: Kompleksowa reforma podziału administracyjnego kraju, obejmująca m.in. nową mapę województw. Bujaków trafia do województwa katowickiego z siedzibą w Katowicach.

1952-1953

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Rybnicki [Rybnik]
  • Gmina: Gmina Chudów [Chudów]
  • Status: Gromada Bujaków

Zakres zmian: Zmiana ustroju i nazwy państwa.

1953-1954

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Stalinogrodzkie [Stalinogród]
  • Powiat: Powiat Rybnicki [Rybnik]
  • Gmina: Gmina Chudów [Chudów]
  • Status: Gromada Bujaków

Zakres zmian: Zmiana nazwy województwa, wynikająca z przemianowania miasta Katowice na Stalinogród.

1954-1956

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Stalinogrodzkie [Stalinogród]
  • Powiat: Powiat Rybnicki [Rybnik]
  • Gromada: Gromada Bujaków [Bujaków]
  • Status: Wieś Bujaków

Zakres zmian: W ramach reformy podziału administracyjnego terenów wiejskich zniesiono wszystkie gminy zbiorcze, zastępując je znacznie mniejszymi jednostkami, które nazwano gromadami. Bujaków staje się siedzibą, a zarazem jedyną miejscowością wchodzącą w skład gromady Bujaków.

1956-1972

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Rybnicki [Rybnik]
  • Gromada: Gromada Bujaków [Bujaków]
  • Status: Wieś Bujaków

Zakres zmian: Zmiana nazwy województwa, wynikająca z przemianowania Stalinogrodu z powrotem na Katowice.

1973-1975

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Rybnicki [Rybnik]
  • Gmina: Gmina Ornontowice [Ornontowice]
  • Status: Sołectwo Bujaków

Zakres zmian: Dotychczasowe gromady, które okazały się zbyt małe i niewydolne ekonomicznie, zostały zniesione, a w ich miejsce przywrócono znacznie większe obszarowo gminy zbiorcze, obejmujące po kilka wsi. Bujaków trafia do gminy Ornontowice, w skład której weszły również sołectwa Ornontowice i Dębieńsko.

1975-1977

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Gmina: Gmina Ornontowice [Ornontowice]
  • Status: Sołectwo Bujaków

Zakres zmian: Kompleksowa reforma podziału administracyjnego kraju, obejmująca m.in. nową mapę województw oraz zniesienie powiatów. Bujaków trafia do znacznie okrojonego województwa katowickiego.

1977-1989

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Gmina: Gmina Gierałtowice [Gierałtowice]
  • Status: Sołectwo Bujaków

Zakres zmian: Zniesienie gminy Ornontowice. Bujaków trafia do nowo utworzonej gminy Gierałtowice, w skład której wchodzą również sołectwa: Gierałtowice, Chudów, Ornontowice, Paniówki i Przyszowice.

1990-1994

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Gmina: Gmina Gierałtowice [Gierałtowice]
  • Status: Sołectwo Bujaków

Zakres zmian: Zmiana ustroju i nazwy państwa.

Z początkiem 1995 roku Bujaków został wyłączony z gminy Gierałtowice i przyłączony do miasta Mikołów na prawach sołectwa. Od tego momentu przynależność administracyjna Bujakowa jest identyczna z przynależnością Mikołowa.

KAMIONKA

1742-1808

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Kamera: Kriegs- und Domänenkammer Breslau [Wrocław]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Gmina: Gemeinde Smilowitz [Śmiłowice]
  • Status: Ortsteil Kamionka

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami pruskimi. W tym okresie na terytorium późniejszej Kamionki powstają pierwsze gospodarstwa chałupnicze, a sama osada stanowi przysiółek wsi Śmiłowice.

1808-1812

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Breslau [Wrocław]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Gmina: Gemeinde Smilowitz [Śmiłowice]
  • Status: Ortsteil Kamionka

Zakres zmian: W ramach reform administracyjnych Prus dotychczasowe kamery wojenno-dominialne przemianowano na regencje, a ich okręgi na okręgi regencyjne. Kamionka, wraz z całą gminą Śmiłowice, trafia do regencji wrocławskiej z siedzibą we Wrocławiu.

1812-1816

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Breslau [Wrocław]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Kamionka

Zakres zmian: Kamionka, stanowiąca dotychczas niewielki przysiółek Śmiłowic, uzyskuje status samodzielnej gminy wiejskiej.

1816-1871

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Kamionka

Zakres zmian: Kompleksowa reforma podziału administracyjnego kraju z 1815 roku, wprowadzona w życie w 1816 roku i obejmująca m.in. reorganizację prowincji i nowy podział na regencje. Kamionka trafia do nowo utworzonej regencji opolskiej z siedzibą w Opolu.

1871-1918

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Kamionka

Zakres zmian: Zmiana ustroju państwa, utworzenie Rzeszy Niemieckiej z królem pruskim w roli cesarza niemieckiego. Królestwo Prus staje się jednym z krajów związkowych Rzeszy.

1918-1919

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Freistaat Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Kamionka

Zakres zmian: Zmiana ustroju państwa, przekształcenie dotychczasowej II Rzeszy Niemieckiej (monarchia) w Republikę Weimarską. Zmieniły się także ustrój i nazwa Prus. Oficjalna nazwa państwa niemieckiego pozostała jednak niezmieniona.

1919-1922

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Freistaat Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Oberschlesien [Opole]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Kamionka

Zakres zmian: Podział dotychczasowej prowincji śląskiej na dwie części: górno- i dolnośląską. Kamionka trafia do prowincji górnośląskiej z siedzibą w Opolu.

1922-1935

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Śląskie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Status: Gmina Kamionka

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami polskimi.

W 1935 roku niezależna gmina Kamionka została zniesiona i przyłączona do miasta Mikołów w charakterze jego dzielnicy. Od tego momentu przynależność administracyjna Kamionki jest identyczna z przynależnością Mikołowa.

MOKRE

1742-1808

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Kamera: Kriegs- und Domänenkammer Breslau [Wrocław]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Mokrau

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami pruskimi. Gmina jednostkowa Mokre na ponad 200 lat trafia do nowo utworzonego w 1743 roku powiatu pszczyńskiego, obejmującego obszar Wolnego Państwa Stanowego Pszczyna, państwa stanowego Wodzisław oraz pruską część państwa stanowego Bogumin.

1808-1816

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Breslau [Wrocław]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Mokrau

Zakres zmian: W ramach reform administracyjnych Prus dotychczasowe kamery wojenno-dominialne przemianowano na regencje, a ich okręgi na okręgi regencyjne. Mokre trafia do regencji wrocławskiej z siedzibą we Wrocławiu.

1816-1871

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Mokrau

Zakres zmian: Kompleksowa reforma podziału administracyjnego kraju z 1815 roku, wprowadzona w życie w 1816 roku i obejmująca m.in. reorganizację prowincji i nowy podział na regencje. Mokre trafia do nowo utworzonej regencji opolskiej z siedzibą w Opolu.

1871-1918

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Mokrau

Zakres zmian: Zmiana ustroju państwa, utworzenie Rzeszy Niemieckiej z królem pruskim w roli cesarza niemieckiego. Królestwo Prus staje się jednym z krajów związkowych Rzeszy.

1918-1919

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Freistaat Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Mokrau

Zakres zmian: Zmiana ustroju państwa, przekształcenie dotychczasowej II Rzeszy Niemieckiej (monarchia) w Republikę Weimarską. Zmieniły się także ustrój i nazwa Prus. Oficjalna nazwa państwa niemieckiego pozostała jednak niezmieniona.

1919-1922

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Freistaat Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Oberschlesien [Opole]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Mokrau

Zakres zmian: Podział dotychczasowej prowincji śląskiej na dwie części: górno- i dolnośląską. Mokre trafia do prowincji górnośląskiej z siedzibą w Opolu.

1922-1939

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Śląskie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Status: Gmina Mokre

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami polskimi. W województwie śląskim zachowano dotychczasowy system gmin jednostkowych, choć w pozostałych częściach kraju funkcjonowały już gminy zbiorcze.

1939-1941

  • Państwo: Großdeutsches Reich [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Kattowitz [Katowice]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Mokrau

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami niemieckimi. Nazwa Großdeutsches Reich była powszechnie stosowana od 1938 roku, a w 1943 roku stała się oficjalnie obowiązującą nazwą państwa.

1941-1945

  • Państwo: Großdeutsches Reich [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Oberschlesien [Katowice]
  • Regencja: Regierungsbezirk Kattowitz [Katowice]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Mokrau

Zakres zmian: Ponowny podział scalonej w 1938 roku prowincji śląskiej na dwie części. Mokre trafia do prowincji górnośląskiej, tym razem z siedzibą w Katowicach, a nie w Opolu.

1945-1950

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Śląsko-Dąbrowskie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Gmina: Gmina Śmiłowice [Śmiłowice]
  • Status: Gromada Mokre

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami polskimi. Nazwa „województwo śląsko-dąbrowskie” była powszechnie stosowana przez ówczesną administrację, choć jej formalny status prawny pozostaje przedmiotem dyskusji historyków. Gminy jednostkowe na Górnym Śląsku zastąpiono gminami zbiorczymi, w skład których wchodziło po kilka wsi zwanych gromadami – Mokre trafia do gminy z siedzibą w Śmiłowicach.

1950-1952

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Gmina: Gmina Śmiłowice [Śmiłowice]
  • Status: Gromada Mokre

Zakres zmian: Kompleksowa reforma podziału administracyjnego kraju, obejmująca m.in. nową mapę województw. Mokre trafia do województwa katowickiego z siedzibą w Katowicach.

1952-1953

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Gmina: Gmina Śmiłowice [Śmiłowice]
  • Status: Gromada Mokre

Zakres zmian: Zmiana ustroju i nazwy państwa.

1953-1954

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Stalinogrodzkie [Stalinogród]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Gmina: Gmina Śmiłowice [Śmiłowice]
  • Status: Gromada Mokre

Zakres zmian: Zmiana nazwy województwa, wynikająca z przemianowania miasta Katowice na Stalinogród.

1954-1956

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Stalinogrodzkie [Stalinogród]
  • Powiat: Powiat Tyski [Tychy]
  • Gromada: Gromada Mokre [Mokre]
  • Status: Wieś Mokre

Zakres zmian: Podział powiatu pszczyńskiego na dwie części i utworzenie powiatu tyskiego. W ramach szerszej reformy zniesiono również wszystkie gminy zbiorcze, zastępując je znacznie mniejszymi jednostkami, które nazwano gromadami. Mokre trafia do nowo utworzonego powiatu tyskiego z siedzibą w Tychach, stając się równocześnie siedzibą, a zarazem jedyną miejscowością wchodzącą w skład gromady Mokre.

1956-1972

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Tyski [Tychy]
  • Gromada: Gromada Mokre [Mokre]
  • Status: Wieś Mokre

Zakres zmian: Zmiana nazwy województwa, wynikająca z przemianowania Stalinogrodu z powrotem na Katowice.

1973-1975

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Tyski [Tychy]
  • Gmina: Gmina Mokre [Mokre]
  • Status: Sołectwo Mokre

Zakres zmian: Dotychczasowe gromady, które okazały się zbyt małe i niewydolne ekonomicznie, zostały zniesione, a w ich miejsce przywrócono znacznie większe obszarowo gminy zbiorcze, obejmujące po kilka wsi. Mokre staje się siedzibą gminy, w skład której weszły również trzy inne sołectwa: Borowa Wieś, Paniowy i Śmiłowice.

W 1975 roku niezależna gmina Mokre została zniesiona, a wszystkie cztery wsie, które wchodziły w jej skład, przyłączono do miasta Mikołów na prawach sołectwa. Od tego momentu przynależność administracyjna Mokrego jest identyczna z przynależnością Mikołowa.

PANIOWY

1742-1808

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Kamera: Kriegs- und Domänenkammer Breslau [Wrocław]
  • Powiat: Kreis Beuthen [Bytom]
  • Status: Gemeinde Groß Paniow

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami pruskimi. Gmina jednostkowa Paniowy trafia do nowo utworzonego w 1743 roku powiatu bytomskiego, którego obszar odpowiadał początkowo terytorium Wolnego Państwa Stanowego Bytom.

1808-1816

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Breslau [Wrocław]
  • Powiat: Kreis Beuthen [Bytom]
  • Status: Gemeinde Groß Paniow

Zakres zmian: W ramach reform administracyjnych Prus dotychczasowe kamery wojenno-dominialne przemianowano na regencje, a ich okręgi na okręgi regencyjne. Paniowy trafiają do regencji wrocławskiej z siedzibą we Wrocławiu.

1816-1871

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Beuthen [Bytom]
  • Status: Gemeinde Groß Paniow

Zakres zmian: Kompleksowa reforma podziału administracyjnego kraju z 1815 roku, wprowadzona w życie w 1816 roku i obejmująca m.in. reorganizację prowincji i nowy podział na regencje. Paniowy trafiają do nowo utworzonej regencji opolskiej z siedzibą w Opolu.

1871-1873

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Beuthen [Bytom]
  • Status: Gemeinde Groß Paniow

Zakres zmian: Zmiana ustroju państwa, utworzenie Rzeszy Niemieckiej z królem pruskim w roli cesarza niemieckiego. Królestwo Prus staje się jednym z krajów związkowych Rzeszy.

1873-1915

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Zabrze [Stare Zabrze]
  • Status: Gemeinde Groß Paniow

Zakres zmian: Podział powiatu bytomskiego na cztery mniejsze powiaty: bytomski, katowicki, tarnogórski i zabrski. Paniowy trafiają do powiatu zabrskiego z siedzibą w Starym Zabrzu, a od 1905 roku w Zabrzu.

1915-1918

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Hindenburg O.S. [Zabrze]
  • Status: Gemeinde Groß Paniow

Zakres zmian: Zmiana nazwy powiatu, wynikająca z przemianowania Zabrza na Hindenburg O.S.

1918-1919

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Freistaat Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Hindenburg O.S. [Zabrze]
  • Status: Gemeinde Groß Paniow

Zakres zmian: Zmiana ustroju państwa, przekształcenie dotychczasowej II Rzeszy Niemieckiej (monarchia) w Republikę Weimarską. Zmieniły się także ustrój i nazwa Prus. Oficjalna nazwa państwa niemieckiego pozostała jednak niezmieniona.

1919-1922

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Freistaat Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Oberschlesien [Opole]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Hindenburg O.S. [Zabrze]
  • Status: Gemeinde Groß Paniow

Zakres zmian: Podział dotychczasowej prowincji śląskiej na dwie części: górno- i dolnośląską. Paniowy trafiają do prowincji górnośląskiej z siedzibą w Opolu.

1922-1924

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Śląskie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Rudzki [Ruda]
  • Status: Gmina Paniowy

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami polskimi. W województwie śląskim zachowano dotychczasowy system gmin jednostkowych, choć w pozostałych częściach kraju funkcjonowały już gminy zbiorcze. Paniowy trafiają do nowo utworzonego powiatu rudzkiego z siedzibą w Rudzie (obecnie dzielnica Rudy Śląskiej).

1924-1939

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Śląskie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Status: Gmina Paniowy

Zakres zmian: Zniesienie i parcelacja dotychczasowego powiatu rudzkiego. Paniowy trafiają do powiatu pszczyńskiego z siedzibą w Pszczynie.

1939-1941

  • Państwo: Großdeutsches Reich [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Kattowitz [Katowice]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Groß Paniow

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami niemieckimi. Nazwa Großdeutsches Reich była powszechnie stosowana od 1938 roku, a w 1943 roku stała się oficjalnie obowiązującą nazwą państwa.

1941-1945

  • Państwo: Großdeutsches Reich [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Oberschlesien [Katowice]
  • Regencja: Regierungsbezirk Kattowitz [Katowice]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Groß Paniow

Zakres zmian: Ponowny podział scalonej w 1938 roku prowincji śląskiej na dwie części. Paniowy trafiają do prowincji górnośląskiej, tym razem z siedzibą w Katowicach, a nie w Opolu.

1945-1950

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Śląsko-Dąbrowskie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Gmina: Gmina Śmiłowice [Śmiłowice]
  • Status: Gromada Paniowy

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami polskimi. Nazwa „województwo śląsko-dąbrowskie” była powszechnie stosowana przez ówczesną administrację, choć jej formalny status prawny pozostaje przedmiotem dyskusji historyków. Gminy jednostkowe na Górnym Śląsku zastąpiono gminami zbiorczymi, w skład których wchodziło po kilka wsi zwanych gromadami – Paniowy trafiają do gminy Śmiłowice, w skład której weszły również gromady: Śmiłowice, Borowa Wieś, Mokre i Stara Kuźnia.

1950-1952

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Gmina: Gmina Śmiłowice [Śmiłowice]
  • Status: Gromada Paniowy

Zakres zmian: Kompleksowa reforma podziału administracyjnego kraju, obejmująca m.in. nową mapę województw. Paniowy trafiają do województwa katowickiego z siedzibą w Katowicach.

1952-1953

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Gmina: Gmina Śmiłowice [Śmiłowice]
  • Status: Gromada Paniowy

Zakres zmian: Zmiana ustroju i nazwy państwa.

1953-1954

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Stalinogrodzkie [Stalinogród]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Gmina: Gmina Śmiłowice [Śmiłowice]
  • Status: Gromada Paniowy

Zakres zmian: Zmiana nazwy województwa, wynikająca z przemianowania miasta Katowice na Stalinogród.

1954-1956

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Stalinogrodzkie [Stalinogród]
  • Powiat: Powiat Tyski [Tychy]
  • Gromada: Gromada Borowa Wieś [Borowa Wieś]
  • Status: Wieś Paniowy

Zakres zmian: Podział powiatu pszczyńskiego na dwie części i utworzenie powiatu tyskiego. W ramach szerszej reformy zniesiono również wszystkie gminy zbiorcze, zastępując je znacznie mniejszymi jednostkami, które nazwano gromadami. Paniowy trafiają do nowo utworzonego powiatu tyskiego z siedzibą w Tychach oraz do gromady Borowa Wieś, do której należały również Borowa Wieś i Śmiłowice.

1956-1972

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Tyski [Tychy]
  • Gromada: Gromada Borowa Wieś [Borowa Wieś]
  • Status: Wieś Paniowy

Zakres zmian: Zmiana nazwy województwa, wynikająca z przemianowania Stalinogrodu z powrotem na Katowice.

1973-1975

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Tyski [Tychy]
  • Gmina: Gmina Mokre [Mokre]
  • Status: Sołectwo Paniowy

Zakres zmian: Dotychczasowe gromady, które okazały się zbyt małe i niewydolne ekonomicznie, zostały zniesione, a w ich miejsce przywrócono znacznie większe obszarowo gminy zbiorcze, obejmujące po kilka wsi. Paniowy trafiają do gminy Mokre, w skład której weszły również sołectwa: Mokre, Borowa Wieś i Śmiłowice.

W 1975 roku niezależna gmina Mokre została zniesiona, a wszystkie cztery wsie, które wchodziły w jej skład, przyłączono do miasta Mikołów na prawach sołectwa. Od tego momentu przynależność administracyjna Paniów jest identyczna z przynależnością Mikołowa.

ŚMIŁOWICE

1742-1808

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Kamera: Kriegs- und Domänenkammer Breslau [Wrocław]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Smilowitz

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami pruskimi. Gmina jednostkowa Śmiłowice na ponad 200 lat trafia do nowo utworzonego w 1743 roku powiatu pszczyńskiego, obejmującego obszar Wolnego Państwa Stanowego Pszczyna, państwa stanowego Wodzisław oraz pruską część państwa stanowego Bogumin.

1808-1816

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Breslau [Wrocław]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Smilowitz

Zakres zmian: W ramach reform administracyjnych Prus dotychczasowe kamery wojenno-dominialne przemianowano na regencje, a ich okręgi na okręgi regencyjne. Śmiłowice trafiają do regencji wrocławskiej z siedzibą we Wrocławiu.

1816-1871

  • Państwo: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Smilowitz

Zakres zmian: Kompleksowa reforma podziału administracyjnego kraju z 1815 roku, wprowadzona w życie w 1816 roku i obejmująca m.in. reorganizację prowincji i nowy podział na regencje. Śmiłowice trafiają do nowo utworzonej regencji opolskiej z siedzibą w Opolu.

1871-1918

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Königreich Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Smilowitz

Zakres zmian: Zmiana ustroju państwa, utworzenie Rzeszy Niemieckiej z królem pruskim w roli cesarza niemieckiego. Królestwo Prus staje się jednym z krajów związkowych Rzeszy.

1918-1919

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Freistaat Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Smilowitz

Zakres zmian: Zmiana ustroju państwa, przekształcenie dotychczasowej II Rzeszy Niemieckiej (monarchia) w Republikę Weimarską. Zmieniły się także ustrój i nazwa Prus. Oficjalna nazwa państwa niemieckiego pozostała jednak niezmieniona.

1919-1922

  • Państwo: Deutsches Reich [Berlin]
  • Kraj: Freistaat Preußen [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Oberschlesien [Opole]
  • Regencja: Regierungsbezirk Oppeln [Opole]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Smilowitz

Zakres zmian: Podział dotychczasowej prowincji śląskiej na dwie części: górno- i dolnośląską. Śmiłowice trafiają do prowincji górnośląskiej z siedzibą w Opolu.

1922-1939

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Śląskie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Status: Gmina Śmiłowice

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami polskimi. W województwie śląskim zachowano dotychczasowy system gmin jednostkowych, choć w pozostałych częściach kraju funkcjonowały już gminy zbiorcze.

1939-1941

  • Państwo: Großdeutsches Reich [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Schlesien [Wrocław]
  • Regencja: Regierungsbezirk Kattowitz [Katowice]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Smilowitz

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami niemieckimi. Nazwa Großdeutsches Reich była powszechnie stosowana od 1938 roku, a w 1943 roku stała się oficjalnie obowiązującą nazwą państwa.

1941-1945

  • Państwo: Großdeutsches Reich [Berlin]
  • Prowincja: Provinz Oberschlesien [Katowice]
  • Regencja: Regierungsbezirk Kattowitz [Katowice]
  • Powiat: Kreis Pleß [Pszczyna]
  • Status: Gemeinde Smilowitz

Zakres zmian: Ponowny podział scalonej w 1938 roku prowincji śląskiej na dwie części. Śmiłowice trafiają do prowincji górnośląskiej, tym razem z siedzibą w Katowicach, a nie w Opolu.

1945-1950

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Śląsko-Dąbrowskie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Gmina: Gmina Śmiłowice [Śmiłowice]
  • Status: Gromada Śmiłowice

Zakres zmian: Zmiana przynależności państwowej. Dotychczasowe jednostki podziału administracyjnego zastąpiono jednostkami polskimi. Nazwa „województwo śląsko-dąbrowskie” była powszechnie stosowana przez ówczesną administrację, choć jej formalny status prawny pozostaje przedmiotem dyskusji historyków. Gminy jednostkowe na Górnym Śląsku zastąpiono gminami zbiorczymi, w skład których wchodziło po kilka wsi zwanych gromadami – Śmiłowice stają się siedzibą gminy, w skład której weszły również gromady: Borowa Wieś, Mokre, Paniowy i Stara Kuźnia.

1950-1952

  • Państwo: Rzeczpospolita Polska [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Gmina: Gmina Śmiłowice [Śmiłowice]
  • Status: Gromada Śmiłowice

Zakres zmian: Kompleksowa reforma podziału administracyjnego kraju, obejmująca m.in. nową mapę województw. Śmiłowice trafiają do województwa katowickiego z siedzibą w Katowicach.

1952-1953

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Gmina: Gmina Śmiłowice [Śmiłowice]
  • Status: Gromada Śmiłowice

Zakres zmian: Zmiana ustroju i nazwy państwa.

1953-1954

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Stalinogrodzkie [Stalinogród]
  • Powiat: Powiat Pszczyński [Pszczyna]
  • Gmina: Gmina Śmiłowice [Śmiłowice]
  • Status: Gromada Śmiłowice

Zakres zmian: Zmiana nazwy województwa, wynikająca z przemianowania miasta Katowice na Stalinogród.

1954-1956

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Stalinogrodzkie [Stalinogród]
  • Powiat: Powiat Tyski [Tychy]
  • Gromada: Gromada Borowa Wieś [Borowa Wieś]
  • Status: Wieś Śmiłowice

Zakres zmian: Podział powiatu pszczyńskiego na dwie części i utworzenie powiatu tyskiego. W ramach szerszej reformy zniesiono również wszystkie gminy zbiorcze, zastępując je znacznie mniejszymi jednostkami, które nazwano gromadami. Śmiłowice trafiają do nowo utworzonego powiatu tyskiego z siedzibą w Tychach oraz do gromady Borowa Wieś, do której należały również Borowa Wieś i Paniowy.

1956-1972

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Tyski [Tychy]
  • Gromada: Gromada Borowa Wieś [Borowa Wieś]
  • Status: Wieś Śmiłowice

Zakres zmian: Zmiana nazwy województwa, wynikająca z przemianowania Stalinogrodu z powrotem na Katowice.

1973-1975

  • Państwo: Polska Rzeczpospolita Ludowa [Warszawa]
  • Województwo: Województwo Katowickie [Katowice]
  • Powiat: Powiat Tyski [Tychy]
  • Gmina: Gmina Mokre [Mokre]
  • Status: Sołectwo Śmiłowice

Zakres zmian: Dotychczasowe gromady, które okazały się zbyt małe i niewydolne ekonomicznie, zostały zniesione, a w ich miejsce przywrócono znacznie większe obszarowo gminy zbiorcze, obejmujące po kilka wsi. Śmiłowice trafiają do gminy Mokre, w skład której weszły również sołectwa: Mokre, Borowa Wieś i Paniowy.

W 1975 roku niezależna gmina Mokre została zniesiona, a wszystkie cztery wsie, które wchodziły w jej skład, przyłączono do miasta Mikołów na prawach sołectwa. Od tego momentu przynależność administracyjna Śmiłowic jest identyczna z przynależnością Mikołowa.


Bibliografia

Publikacje zwarte: [SZD0088]

  • Bujaków. Monografia historyczna gminy i parafii, Ludwik Musioł, Katowice 1995, s. 15-16.
  • Dawno temu w Mikołowie. Kalendarium historyczne do 1939 roku, Mariusz Dmetrecki, Mikołów 2010.
  • Dzieje Śląska w datach, Alicja Galas, Artur Galas, Wrocław 2001. 
  • Historia miejscowości i parafii Bujaków, Jerzy Kempa, Grzegorz B. Marek, Katowice 1995, s. 21-23.
  • Historia szkoły w Mikołowie-Borowej Wsi na tle dziejów miejscowości, Przemysław Noparlik, Mikołów 2009, s. 9-12, 18-28.
  • Historyczne kalendaria Śmiłowic w 90-lecie Ochotniczej Straży Pożarnej, Mariusz Dmetrecki, Mikołów 2018.
  • Kamionka. Monografia historyczna, Adrian A. Jojko, Mikołów 2006, s. 9-22, 34-37, 53-58, 72-75.
  • Mikołów z perspektywy 150 lat, Ryszard Szendzielarz, Bogusław Bromboszcz, Mikołów 2009, s. 39-41, 43-48.
  • Paniowy. Monografia historyczna miejscowości, kościoła i parafii, Ludwik Musioł, Katowice 1993, s. 9.
  • Tychy. Zarys rozwoju miasta i powiatu, red. Jan Kantyka, Katowice 1975, s. 419-433.

The following two tabs change content below.

Adrian A. Jojko

Autor, współautor i redaktor szeregu publikacji poświęconych historii lokalnej, ukazujących się od 2003 roku. Pierwszy prezes Mikołowskiego Towarzystwa Historycznego w latach 2011-2012, wiceprezes i członek Zarządu MTH 2012-2015. Zasłużony Honorowy Dawca Krwi wszystkich stopni. Odznaka "Honorowy Dawca Krwi - Zasłużony dla Zdrowia Narodu" w Polsce. Złota i Szmaragdowa Karta Dawcy Krwi w Wielkiej Brytanii. Zamieszkały w Wielkiej Brytanii.